12 промени што може да укажуваат на заболување на црниот дроб: Што се гледа дома, а што бара лекарски преглед?

Заболувањата на црниот дроб можат долго време да напредуваат без јасни симптоми. Кога ќе се појават промени на кожата, ноктите или стомакот, тие можат да бидат причина за проверка, но ниту еден од овие знаци сам по себе не е дијагноза. Некои се среќаваат и кај други заболувања, а една од наведените компликации воопшто не може да се види при домашен преглед.

Промени на ноктите и рацете

1. Бели линии на ноктите. Таканаречените линии на Мурке изгледаат како паралелни, попречни бели линии. Тие се поврзуваат со ниско ниво на албумин во крвта, но можат да се појават поради различни причини, меѓу кои и заболувања на бубрезите. Само според изгледот на ноктите не може да се заклучи дека проблемот е во црниот дроб.

2. Претежно бели нокти. Кај таканаречените нокти на Тери речиси целиот нокт изгледа белузлав, со тесна розова или потемна лента кон врвот. Оваа промена може да се сретне кај цироза, но и кај други здравствени состојби.

3. Заоблени врвови на прстите. Задебелувањето на врвовите и промената на обликот на ноктите, познати како „клубинг“, понекогаш се поврзуваат со напреднато заболување на црниот дроб. Почесто се разгледуваат и можни причини поврзани со белите дробови или срцето, па промената бара лекарска процена.

Стомакот и крвните садови

4. Зголемен и напнат стомак. Натрупувањето течност во стомачната празнина се нарекува асцитес. Може да се јави како компликација на цироза, но зголемен стомак има и други можни причини. Ако обемот на стомакот расте, особено со отекување на нозете или отежнато дишење, потребен е преглед.

5. Изразени вени околу папокот. Проширените површински вени во оваа област се познати како caput medusae. Тие можат да се појават кога крвта потешко минува низ црниот дроб и се создава зголемен притисок во порталниот крвоток. Ова е знак што треба да го процени лекар.

6. Проширени вени во хранопроводот. Овие варикси се сериозна можност кај лица со напредната цироза, но не може да се препознаат со гледање во огледало. Лекарот може да ги открие со ендоскопски преглед. Ако дојде до повраќање крв или појава на црна, катранеста столица, потребна е итна медицинска помош.

Кожа, мускули и згрутчување

7. Црвенило на дланките. Таканаречениот палмарен еритем може да се забележи кај заболувања на црниот дроб. Сепак, се јавува и во бременост и кај други состојби, па не треба да се толкува изолирано.

8. Ситни крвни садови во форма на пајак. Овие промени на кожата се нарекуваат пајаковидни ангиоми. Поединечна промена може да се појави и кај здрав човек; поголем број нови промени се повод да се разговара со лекар, особено ако има и други симптоми.

9. Губење мускулна маса. Ненамерното слабеење и намалувањето на мускулите можат да придружуваат напредната хронична болест на црниот дроб. Причината, сепак, не може да се одреди без преглед, бидејќи губењето тежина се јавува и кај многу други состојби.

10. Свиткување на прстите кон дланката. Кај Дипитреновата контрактура ткивото во дланката постепено се затегнува, па еден или повеќе прсти тешко се исправаат. Таа може да биде поврзана со долготрајна употреба на алкохол и некои заболувања, но не е сигурен показател за оштетен црн дроб.

11. Збунетост и невообичаени движења на рацете. Хепатичната енцефалопатија може да предизвика промени во вниманието, однесувањето и будноста, а понекогаш и карактеристично неправилно движење на рацете, наречено астериксис. Нова збунетост кај човек со познато заболување на црниот дроб бара итна лекарска процена.

12. Жолтица и лесно појавување модринки. Жолтеникавата боја на белките на очите и кожата се нарекува жолтица. Кај оштетен црн дроб може да се јават и лесно создавање модринки или крвавење. И овие промени имаат повеќе можни причини, но не треба да се игнорираат.

Може ли заболувањето да се препознае по здивот?

Кај некои лица со сериозно заболување на црниот дроб може да се појави карактеристичен сладникав или мувлосан мирис на здивот, познат како фетор хепатикус. Мирисот е субјективен и не е домашен тест за дијагноза. Ако се појави заедно со збунетост, жолтица или отечен стомак, потребна е брза медицинска процена.

Лекарот ја утврдува причината преку разговор, преглед, крвни анализи и, кога е потребно, ултразвук или други испитувања. Не чекајте да се појават сите наведени знаци: заболувањето може да постои и без нив. Исто така, не потпирајте се на чаеви или додатоци како замена за преглед и лекување. За млечниот трн, на пример, нема доволно квалитетни докази дека лекува заболувања на црниот дроб, а некои билни додатоци и самите можат да предизвикаат оштетување.