ВИ го менува работењето на компаниите: Седум пресврти што ја одбележуваат 2026 година

Вештачката интелигенција сè повеќе се вклучува во секојдневните деловни процеси, од пишување софтвер и обработка на документи до комуникација со купувачи и автоматизација на задачи. Со пошироката примена се отвораат и прашања за иднината на работните места, безбедноста, одговорноста и контролата врз трошоците.

Овие теми ќе бидат во фокусот на „Automation Summit“, кој ќе се одржи на 15 и 16 октомври во хотелот „Le Méridien Lav“ во Сплит. Настанот ќе обедини претставници на компании и технолошки експерти, со програма посветена на практичната примена на ВИ и автоматизацијата.

Во пресрет на самитот, седуммина претставници од индустријата ги издвојуваат промените што, според нивните искуства, го обликуваат работењето во 2026 година.

1. Повеќе можности, но и неизвесност за вработените

Никола Длака, извршен директор на „DNA Consulting“, ја опишува годината преку три поими: можност, страв и неизвесност.

Според него, ВИ им овозможува на луѓето што добро ги разбираат деловните проблеми побрзо да развиваат решенија. Како пример наведува компании што создаваат сопствени системи за управување со ресурсите и односите со клиентите.

Истовремено, предупредува на потешкотиите со кои се соочуваат младите програмери при вработувањето.

„Ако денес не развиваме почетници, од каде ќе дојдат утрешните искусни стручњаци?“, прашува Длака.

2. Регулативата станува дел од деловното планирање

Јошко Шугар, стратег за податоци и ВИ во ОТП банка, ја нагласува важноста на европската регулатива, особено при користењето ВИ за процена на кредитниот ризик.

Примената на европскиот Акт за вештачка интелигенција се одвива во фази. Според Европската комисија, општата примена започна на 2 август 2026 година, додека роковите за одредени високоризични системи се продолжени до декември 2027 и август 2028 година. Тоа значи дека не е одложен целиот закон, туку конкретни обврски за определени категории системи.

3. ВИ-агентите влегуваат во трговијата

Рената Вујасиновиќ, директорка на „Виза“ за Хрватска, го издвојува развојот на трговијата во која ВИ-агенти извршуваат задачи во име на корисниците — од пронаоѓање производи до купување и плаќање.

Според неа, прифаќањето на ваквите услуги ќе зависи од безбедноста на трансакциите, транспарентноста и контролата што ја задржува купувачот.

4. Програмерите сè повеќе проверуваат и одлучуваат

Звонимир Мавретиќ, извршен директор на „ASEE Hrvatska“, вели дека во нивната компанија ВИ веќе се користи за создавање код, тестови и документација. Инженерите, пак, сè повеќе се насочуваат кон надзор, проверка и донесување одлуки.

„Ништо не оди кај клиентот без човечка проверка“, нагласува тој.

Според Мавретиќ, предизвикот постепено се префрла од самото пишување кон разбирањето дали создаденото решение е точно и соодветно.

5. Автоматизацијата станува подостапна за нетехничките тимови

Ведран Бајер од „Wonderful“ издвојува примери во кои вработени од деловни тимови создаваат ВИ-агенти користејќи правилници, бази на знаење и снимки од разговори.

Неговата оценка е дека брзината на усвојување на технологијата сè повеќе зависи од тоа колку компанијата ги разбира сопствените процеси, а не само од бројот на програмери.

6. На автономните системи им треба координација

Франческа Курци од „HCLSoftware“ смета дека ВИ-агентите кај нивните клиенти преминуваат од експерименти во реални деловни процеси.

Таа ја нагласува потребата од координирање на агентите, нивно поврзување со постојните системи и јасно следење на резултатите. Без такво управување, според неа, автоматизацијата тешко може успешно да се проширува.

7. Инфраструктурата и контролата се клучни за резултатите

Марко Дагелиќ, извршен директор на „Datum“, оценува дека предност ќе имаат компаниите со добро поврзани податоци и системи, јасни овластувања и контрола на пристапот.

Тој ги издвојува и следењето на одлуките и управувањето со трошоците како услови за одржлива примена.

„ВИ не ја додаваме врз постојниот хаос, туку градиме инфраструктура во која може безбедно да работи“, порачува Дагелиќ.