Македонскиот кинематографер Самир Љума повторно на светската филмска сцена: „Моето заробено срце“ утре со премиера во Талин

Македонскиот директор на фотографија Самир Љума, кој стекна меѓународна препознатливост со оскаровски номинираниот документарец „Медена земја“, повторно е дел од значајно филмско остварување. Краткометражната драма „Моето заробено срце“ (My Enslaved Heart), на која работеше како кинематографер, утре, 11 ноември, ќе ја има својата светска премиера на престижниот филмски фестивал во Талин, Естонија.

Филмот е во режија и по сценарио на босанскиот автор Џан Харба, а неговото прикажување е закажано во рамките на натпреварувачката програма „Shorts New Talents Competition: Live-action“, посветена на новите таленти во светската кинематографија.

Премиерата ќе се одржи во киното Apollo Kino Plaza, како дел од фестивалот PÖFF Shorts, кој функционира во рамките на 30. издание на меѓународниот филмски фестивал Tallinn Black Nights.

Емотивна приказна за враќањето во изгубениот дом

Во центарот на филмот се Авдо и Златка, брачен пар кој за првпат по бегството од војната во деведесеттите години се враќа во Босна.

Долги години живееле со спомените за земјата што ја напуштиле, а сега се соочуваат со реалност која не изгледа онака како што ја паметат.

Авдо тргнува на патувањето воден од идеализираните сеќавања за родното место, додека средбата со променетата околина постепено го отвора прашањето дали домот од нивните спомени сè уште постои.

Нивното патување низ Босна станува многу повеќе од обично враќање. Тоа е соочување со минатото, изгубеното време и чувството на припадност.

Во главните улоги настапуваат познатите босански актери Изудин Бајровиќ и Јасна Жалица.

Самир Љума зад камерата

Особено значајно за македонската филмска сцена е учеството на Самир Љума, кој ја потпишува фотографијата на филмот.

Љума е еден од најпрепознатливите македонски кинематографери на меѓународната сцена, особено по огромниот успех на документарниот филм „Медена земја“.

Заедно со Фејми Даут, тој ја создаде визуелната приказна за животот на Атиџе Муратова, филм што во 2020 година доби две номинации за Оскар.

Неговата работа на „Медена земја“ беше препознаена и со награди на фестивалот „Санденс“ и од Американското здружение на кинематографери.

Во новиот филм, Љума повторно се насочува кон интимна човечка приказна, во која визуелниот израз има важна улога во пренесувањето на емоциите.

Режисерот откри зошто соработката со Љума му била важна

За младиот режисер Џан Харба, ангажирањето на македонскиот кинематографер било значаен чекор во создавањето на филмот.

Харба објаснува дека искуството и креативниот пристап на Љума му помогнале да ја изгради визуелната структура на приказната.

Според режисерот, нивната соработка не била ограничена само на техничката реализација. Љума придонел и со идеи и перспективи што помогнале појасно да се изразат емоциите на ликовите.

Особено важна била чувствителноста со која кинематограферот пристапил кон темата за војната, раселувањето и спомените.

Харба посочува дека неговата желба била да раскаже приказна за луѓе кои го бараат домот што можеби повеќе не постои во реалноста, туку само во нивното сеќавање.

Лична поврзаност со Босна и со темата на филмот

За Самир Љума, учеството во проектот има и посебна лична димензија.

Неговата мајка потекнува од Сараево, додека тој пораснал во Македонија, поради што има сопствена поврзаност со босанската средина и со последиците од војните во поранешна Југославија.

Таа лична перспектива, иако различна од искуствата на главните ликови, му помогнала да ја разбере емотивната тежина на сценариото.

Љума истакнува дека веднаш посакал да биде дел од проектот кога го прочитал текстот на Харба.

За визуелниот пристап на филмот, тој објаснува дека сакале тишината да ја третираат како важен дел од приказната – нешто што силно зборува и без многу зборови.

Филм создаден во рамките на престижна американска школа

„Моето заробено срце“ е дипломски проект на режисерот Џан Харба, создаден во рамките на њујоршката уметничка школа Tisch School of the Arts при Универзитетот во Њујорк.

Продуценти се Зоран Ковачевиќ и Макс Вилсон, монтажата ја потпишува Кемал Бурак Чухадар, а за звукот е задолжен Ели Кон.

Филмот трае 26 минути, а веќе добил поддршка и признанија, меѓу кои National Board of Review Student Grant 2026 и Norman T. Strauss Award 2026.

По премиерната проекција во Талин е најавен и разговор со публиката, на кој ќе присуствуваат режисерот Харба, продуцентот Ковачевиќ и кинематограферот Љума.

Нов меѓународен проект за еден од најуспешните македонски кинематографери

Самир Љума и претходно има соработувано со млади автори на нивните први филмски проекти.

Меѓу нив се и Ханис Багашов, со кого работеше на краткиот филм „Мишко“, како и Леон Ристов, за чиј дипломски филм „Никола, Никола“ беше задолжен за фотографијата.

Неговиот ангажман во „Моето заробено срце“ ја продолжува оваа соработка со новата генерација режисери и претставува уште едно меѓународно претставување на македонското филмско творештво.

Настапот во натпреварувачката програма на фестивалот во Талин е можност филмот да добие поголема видливост пред меѓународната филмска јавност.

За македонската публика, пак, тоа е уште една потврда дека домашните филмски професионалци продолжуваат да бидат дел од значајни меѓународни продукции, надвор од границите на домашната кинематографија.