На длабочина од 2.200 метри ја пронашле одамна изгубената бродска олупина – во неа се криело огромно богатство во злато

Повеќе од 150 години откако исчезнал во длабочините на Атлантскиот Океан, американскиот пароброд „SS Central America“ и понатаму го привлекува вниманието на историчарите, истражувачите и ловците на богатство.

Причината е огромниот товар со злато што бродот го превезувал во моментот на потонувањето, а според историските проценки, значителен дел од вредниот товар и денес се наоѓа на морското дно.

Олупината лежи на длабочина од околу 2.200 метри во западниот дел на Атлантикот, недалеку од брегот на американската сојузна држава Јужна Каролина.

Станува збор за една од најпознатите и највредни бродски олупини поврзани со потрагата по злато, а нејзиното откривање предизвикало повеќедецениски истражувања и експедиции, но и сложени судски спорови околу сопственоста на пронајденото богатство.

Бродот превезувал злато од Калифорнија

Историските податоци покажуваат дека „SS Central America“ во 1857 година превезувал злато од Калифорнија кон источниот брег на Соединетите Американски Држави.

Товарот не се состоел само од еден вид злато. На бродот имало златни прачки, златници и златен прав.

Според историските проценки, вкупната количина злато што ја превезувал бродот се мерела во десетици тони. Токму поради огромната вредност на товарот, потонувањето на „SS Central America“ оставило значајна трага во историјата поврзана со американската златна треска.

И покрај тоа што станувало збор за огромно богатство, до денес е пронајден и изваден само дел од вкупниот товар.

Олупината била откриена дури во 1988 година

Со децении не се знаело каде точно се наоѓа потонатиот брод.

Олупината конечно била пронајдена во 1988 година, на длабочина од околу 2.200 метри во западниот дел на Атлантскиот Океан, во близина на брегот на Јужна Каролина.

Првите поголеми операции за извлекување на предметите од бродот започнале кон крајот на 1980-тите години и продолжиле до почетокот на 1990-тите.

Во експедициите спроведени меѓу 1988 и 1991 година, истражувачите успеале од морското дно да извлечат дел од златните прачки, монети и други вредни предмети што се наоѓале во и околу олупината.

Но приказната за изгубеното богатство не завршила тука.

По повеќе од две децении повторно се вратиле кај олупината

Нова голема експедиција била организирана во 2014 година, кога истражувачите повторно се вратиле на местото на потонувањето.

Овојпат биле користени далечински управувани подводни роботи, кои овозможиле истражување на бродот на длабочина што не може да се достигне со класично нуркање.

За време на мисијата бил откриен и изваден дополнителен дел од вредниот товар.

Меѓу пронајдените предмети повторно имало злато и други вредни остатоци поврзани со товарот на бродот.

Фактот што и повеќе од две децении по првите операции биле пронајдени нови вредни предмети покажал колку е сложено и тешко систематски да се истражи бродска олупина која се наоѓа повеќе од два километри под површината на океанот.

Пронаоѓањето на богатството отворило нов проблем – кому му припаѓа златото?

Иако најголемиот предизвик првично бил да се лоцира олупината и да се извади златото од толкава длабочина, откритието отворило и едно сосема ново прашање – кој е вистинскиот сопственик на пронајденото богатство?

Следувале долготрајни судски спорови околу правото на сопственост.

Во постапките биле вклучени спасувачките компании што учествувале во пронаоѓањето на олупината и извлекувањето на товарот, инвеститори, како и други страни кои поднеле барања за дел од вредноста.

Американските судови им признале одредени права на компаниите што учествувале во операциите за спасување и извлекување, но поделбата на богатството била далеку од едноставна.

Повеќе страни се обидувале да докажат дека имаат право на дел од пронајденото злато.

Златото било поделено по судски одлуки

По завршувањето на судските постапки, пронајденото богатство било распределено меѓу спасувачките компании, инвеститорите и другите заинтересирани страни, согласно донесените судски одлуки.

Истовремено, сојузната држава Јужна Каролина задржала интерес поврзан со заштитата на културното наследство и регулирањето на ваквите подводни наоѓалишта.

Поради тоа, приказната за „SS Central America“ одамна престанала да биде само приказна за потонат брод и изгубено злато.

Таа денес претставува спој на историјата, поморската археологија, технолошки сложеното истражување на големи морски длабочини и долгогодишните правни спорови околу сопственоста на богатството.

Најинтересниот дел од приказната, сепак, останува фактот дека и покрај бројните експедиции и значителната количина веќе извадено злато, според историските проценки, дел од оригиналниот товар на „SS Central America“ сè уште не е пронајден и може да останува скриен на дното на Атлантикот.