Се брои ли чајот како вода? Одговорот е „да“, но ова предупредување не треба да се игнорира

Ако во текот на денот почесто посегнувате по шолја чај отколку по чаша вода, добрата вест е дека и чајот придонесува за хидратацијата на организмот. Сепак, количеството кофеин, додадениот шеќер и времето кога го пиете можат да направат значителна разлика.

Регистрираната нутриционистка Ејми Шапиро за „Real Simple“ објаснува дека незасладениот чај може да се пресмета во вкупниот дневен внес на течности. Тој во најголем дел е вода, а количеството кофеин во вообичаена шолја најчесто не е доволно за да го поништи хидрирачкиот ефект.

Кофеинот не ја „брише“ внесената течност

Кофеинот има благ диуретички ефект, поради што долго време се верувало дека чајот и кафето предизвикуваат дехидратација. Меѓутоа, кај вообичаеното консумирање ефектот не е толку силен за организмот да изгуби повеќе течност отколку што примил со напитокот.

Проблем може да се појави ако се пијат големи количества многу силен чај, особено кај лица чувствителни на кофеин.

Британската национална здравствена служба наведува дека водата, млекото со помалку маснотии и незасладените пијалаци, вклучувајќи ги чајот и кафето, се сметаат во дневниот внес на течности. Како општ ориентир се наведуваат шест до осум чаши дневно, но потребите се зголемуваат при високи температури, физичка активност, бременост, доење или болест. NHS

Кој чај содржи најмногу кофеин?

Количеството кофеин зависи од видот на чајот, количеството листови, температурата на водата и времетраењето на подготовката.

Вообичаено:

• црниот чај содржи приближно од 40 до 70 милиграми кофеин во една шолја;
• зелениот и белиот чај најчесто содржат од 20 до 45 милиграми;
• чистите билни чаеви од камилица, нане или рооибос природно не содржат кофеин.

Кај готовите мешавини, сепак, треба да се провери декларацијата бидејќи можат да содржат вистински чај, мате, гуарана или други извори на кофеин.

Американската агенција за храна и лекови наведува дека до 400 милиграми кофеин дневно за повеќето здрави возрасни лица генерално не се поврзуваат со негативни ефекти. Толеранцијата, сепак, се разликува кај секој човек и зависи од здравствената состојба, лековите и индивидуалната чувствителност. FDA

Забрзано чукање на срцето, несоница, вознемиреност, треперење, главоболка и стомачни тегоби можат да бидат знаци дека сте внеле премногу кофеин.

Засладениот чај е сосема друга приказна

Домашно приготвениот незасладен чај е нискокалоричен напиток, но тоа не важи за сите производи што се продаваат како чај.

Флашираните ладни чаеви и инстант-мешавините можат да содржат големо количество додаден шеќер, понекогаш споредливо со газираните пијалаци. Ако се консумираат секојдневно, тие можат значително да го зголемат внесот на шеќер и калории.

Треба да се внимава и на она што се додава во домашната шолја. Една мала лажичка шеќер или мед можеби не изгледа многу, но количеството се собира ако во текот на денот се испијат повеќе шолји.

Важно предупредување за лицата со недостиг на железо

Чајот содржи полифеноли, меѓу кои и соединенија што можат да ја намалат апсорпцијата на нехемското железо – формата што претежно се наоѓа во растителната храна.

Ова е особено важно за:

• лицата со недостиг на железо или анемија;
• вегетаријанците и веганите;
• бремените жени;
• лицата што земаат додатоци со железо.

Националниот институт за здравство на САД посочува дека железото од растителните извори потешко се апсорбира од она во месото, додека витаминот Ц може да ја подобри неговата искористливост. NIH – Office of Dietary Supplements

Контролирано истражување покажало дека растојание од најмалку еден час меѓу оброкот и чајот може да го намали неговото негативно влијание врз апсорпцијата на железото. PubMed

Затоа, лицата кај кои е утврден недостиг на железо е подобро чајот да го пијат меѓу оброците, а не заедно со храната или со таблетата железо.

Може ли чајот целосно да ја замени водата?

Иако чајот придонесува за хидратацијата, обичната вода и понатаму треба редовно да биде присутна во текот на денот. Таа не содржи кофеин, шеќер или други додатоци и е наједноставниот избор за надоместување на изгубената течност.

Заклучокот е јасен: незасладениот чај може да се пресмета во дневниот внес на течности и не мора по секоја шолја да се пие дополнителна чаша вода. Сепак, важно е да се следат вкупното количество кофеин, додадениот шеќер и времето на консумирање – особено кај лицата со недостиг на железо.

Извори: Real Simple, NHS, FDA, NIH, PubMed

Текстот има информативен карактер и не е замена за медицински совет.