Чаша вино по напорен ден: релаксација или навика што тивко му штети на телото?

Чаша вино по напорен ден, коктел во добро друштво или „мал ритуал“ за опуштање дома – за многумина ова е дел од секојдневието што изгледа сосема безопасно. Но, зад таа навика често се крие многу подлабока приказна која науката сè почесто ја разоткрива.

Сè повеќе истражувања покажуваат дека алкохолот ретко се консумира само заради вкусот. Многу почесто, тој служи како брз начин за намалување на стресот, подобрување на расположението или полесна социјализација. Според неуропсихофармакологот д-р Рајан Зафар од Империал Колеџ Лондон, алкохолот многу брзо стигнува до мозокот и почнува да влијае врз нашата самоконтрола и проценка.

Во првите минути се активира системот на награди – се ослободуваат допамин и ендорфини, што создава чувство на олеснување, опуштеност и самодоверба. Затоа луѓето често стануваат поотворени, порелаксирани и послободни во комуникацијата.

Но оваа „пријатна фаза“ има своја цена.

Како што расте нивото на алкохол во крвта, телото почнува да забавува – координацијата се влошува, реакциите стануваат поспори, а говорот и расудувањето се нарушуваат. Во екстремни случаи, може да бидат засегнати и основните функции како дишењето и срцевиот ритам. Границата помеѓу „опуштеност“ и „преоптоварување на организмот“ е многу потенка отколку што изгледа.

Она што често се игнорира доаѓа веќе следниот ден. Наместо само замор, телото се обидува да ја врати својата рамнотежа, што може да резултира со анксиозност, раздразливост, нарушен сон и пад на енергијата. Ако ова се повторува редовно, последиците можат да бидат и долгорочни – ослабен имунитет, проблеми со црниот дроб, висок крвен притисок и зголемен ризик од сериозни заболувања.

Во таа насока, сè почесто се поставува едно едноставно прашање: дали моменталното чувство на опуштање навистина вреди за последиците што следат?

Експертите велат дека решението не е во целосна забрана, туку во свесност. Умереноста – како препораките да се остане во рамките на околу 14 единици алкохол неделно – не треба да се гледа како ограничување, туку како начин да се задржи контролата.

Во меѓувреме, сè повеќе луѓе откриваат алтернативи за релаксација кои не носат негативни ефекти. Топол туш, прошетка, слушање музика, длабоко дишење или дури и елегантен безалкохолен коктел („моктел“) можат да го дадат истиот ефект на смирување по напорен ден.

На крајот, односот кон алкохолот не е црно-бел. Не станува збор за откажување, туку за разбирање. Кога навиките се гледаат без романтизација, станува појасно што навистина добиваме – и што можеби тивко губиме.