Што навистина значи „без шеќер“? Пет ознаки на храната што лесно можат погрешно да се разберат

„Без шеќер“, „без додаден шеќер“, „природно“ и „0% масти“ се пораки што често го привлекуваат вниманието при купување храна. Но, ниту една од нив сама по себе не ја открива целосната хранлива вредност на производот. За правилен избор, важно е да се прочитаат и списокот на состојки и нутритивната табела.

Особено честа е забуната меѓу производите без шеќер и оние без додаден шеќер. Иако звучат слично, овие ознаки имаат различно значење.

Според правилата на Европската Унија, ознаката „без шеќер“ може да се користи ако производот содржи најмногу 0,5 грама шеќери на 100 грама или 100 милилитри. Тоа значи дека не мора да содржи апсолутно нула шеќер.

Истовремено, производот може да содржи масти, скроб или други состојки што обезбедуваат енергија. На пример, бисквити без шеќер сè уште можат да имаат значителна калориска вредност поради брашното и мастите. Затоа, оваа ознака не значи дека количината што ја јадеме е неважна.

Различно значење има тврдењето „без додаден шеќер“. Според европските правила, тоа подразбира дека не се додадени шеќери, ниту други прехранбени состојки употребени за засладување. Сепак, природно присутните шеќери можат да останат во производот. Кога ги има, на пакувањето треба да биде наведено дека содржи природно присутни шеќери.

Така, овошен сок без додаден шеќер може да содржи шеќери од овошјето, а млечен производ — лактоза, односно млечен шеќер. Нема противречност ако на предната страна пишува „без додаден шеќер“, а во нутритивната табела е наведена одредена количина шеќери. Важно е колкава е таа количина и колку од производот се консумира.

Слично внимание заслужува и ознаката „0% масти“. Таа се однесува на мастите, а не на целокупниот состав. Јогурт или млечен десерт со многу малку масти може да содржи додаден шеќер. При споредување два слични производи, затоа треба да се погледнат и шеќерите, протеините и енергетската вредност, наместо одлуката да се заснова само на процентот на масти.

Зборот „природно“, исто така, не е доволен за процена на хранливоста. Природното потекло не кажува колку шеќери, сол или калории има во намирницата. Медот е едноставен пример: природен производ е, но содржи големо количество шеќери. Зелената амбалажа, листовите и сликите од овошје не можат да ја заменат информацијата за составот.

Кај лебот и печивата, темната боја и видливите семки не се доказ дека производот е направен претежно од интегрално брашно. Повеќе открива списокот на состојки, во кој тие, по правило, се наведуваат по опаѓачки редослед според масата при производството. Ако интегралното брашно е меѓу последните состојки, неговиот удел може да биде помал отколку што сугерира изгледот.

Најпрактично е сличните производи да се споредуваат според вредностите на 100 грама или 100 милилитри. Потоа треба да се земе предвид и големината на порцијата: податоците за мала порција не се исти со количината што ја внесуваме ако го изедеме целото пакување.

Неколку секунди за читање на декларацијата можат да дадат многу појасна слика од впечатливата порака на предната страна — особено кога изборот зависи од количината на шеќери, масти, сол или калории.